1. Waar staan de letters TTO voor? Tweetalig Onderwijs.
  2. Is dat hetzelfde als tweetalig vwo? Nee, niet precies hetzelfde. In principe kan tweetalig onderwijs op elk schooltype gegeven worden, bijvoorbeeld ook de havo. Op Lyceum Oudehoven bieden we TTO alleen aan op het atheneum en gymnasium.
  3. Wat houdt TTO in? Bij TTO wordt minimaal 50% van de lessen in de vreemde taal gegeven. Daarnaast vinden er binnen en buiten de lessen activiteiten plaats gericht op Engels en Europese en internationale oriëntatie.
  4. Is die vreemde taal altijd het Engels? Nee, dat hoeft niet, al geldt het wel voor verreweg de meeste scholen (ook bij ons). Er zijn in Nederland een paar scholen met Duits als voertaal binnen het TTO.
  5. Is TTO een apart schooltype met een apart eindexamen? Nee, het hoort gewoon bij het Nederlandse onderwijs. De leerlingen doen ook gewoon het Nederlandse Centraal Examen.
  6. Wat is dan de meerwaarde van TTO? Leerlingen verbreden hun horizon èn leren uitstekend Engels. Dat maakt een vervolgopleiding in het buitenland bijvoorbeeld gemakkelijker. Maar ook op Nederlandse universiteiten worden steeds meer Engelstalige colleges gegeven of is er Engels studiemateriaal. Een leerling die op het Lyceum de TTO-opleiding afrondt, verlaat de school met een vwo-diploma en het certificaat English A van Internationaal Baccalaureaat. Dit certificaat is een internationaal erkend certificaat op vwo-niveau waarbij Engels als moedertaal is geëxamineerd. Aan het einde van de TTO-opleiding hebben de leerlingen een near-native niveau bereikt dat hen in staat stelt de taal op academisch niveau te hanteren. Het geeft bijvoorbeeld ook toegang tot Engelse universiteiten.
  7. In welke leerjaren vindt het TTO plaats? De TTO-opleiding loopt van de eerste tot en met de zesde klas. In de eerste drie leerjaren wordt op het Lyceum meer dan 50% van de vakken in het Engels aangeboden. In de bovenbouw is, vanwege de voorbereiding op het Nederlandse vwo-examen, nog zo’n 30% van het onderwijs Engelstalig.
  8. Welke vakken worden op het Lyceum in de onderbouw in het Engels gegeven? In klas 1 zijn dat: aardrijkskunde (Geography), geschiedenis (History), biologie (Biology), Science, wiskunde (Mathematics) lichamelijke opvoeding (Physical Education), Religious Education (godsdienstonderwijs) en Drama (drama) en natuurlijk Engels. In klas 2 komt  daar natuurkunde (Physics) bij. In klas 3 komt daar economie (Economics) bij.
  9. De andere vreemde talen komen daar toch niet voor in aanmerking? Nee, niet voor les in het Engels. Wel is bij alle talen het uitgangspunt: doeltaal = voertaal. Dat betekent dat Duits zoveel mogelijk in het Duits en Frans zoveel mogelijk in het Frans wordt gegeven.
  10. Krijgen de leerlingen eerst een tijdje les in het Nederlands, voordat overgestapt wordt op het Engels? Lyceum Oudehoven hanteert daarvoor een groeimodel. De TTO-leraren spreken vanaf het begin Engels. De leerlingen worden als het ware ondergedompeld. Dat is de beste manier om het Engels snel onder de knie te krijgen. De leerlingen mogen tot aan de Kerstvakantie nog wel Nederlands praten, maar na de herfstvakantie gaan we al hogere eisen stellen aan het gebruik van het Engels als voertaal. Na de Kerstvakantie spreekt iedereen Engels. De leerlingen krijgen een cijfer op het rapport voor Use of English. Hoe dat werkt staat in de rubric “Use of English”.
  11. Krijgen leerlingen daar hulp bij? Jazeker wel. Ze krijgen in alle leerjaren extra lessen Engels. In het begin spreken de leraren Engels “met handen en voeten” en gebruiken zij korte zinnen.
  12. En daarna krijgen de leerlingen vakken die ze eerst in het Engels kregen in vwo klas 4 weer gewoon in het Nederlands? Ja, ze worden in het Nederlands voorbereid op het Nederlandse vwo-eindexamen.
  13. Kunnen ze dan de terminologie en leerstof nog wel begrijpen? Dit heeft de afgelopen jaren niet tot problemen geleid.
  14. Welke vakken worden er in de bovenbouw in het Engels gegeven? In de Tweede Fase zijn dat in ieder geval de vakken ANW, godsdienst en gymnastiek in vwo 4, maatschappijleer, godsdienst en gymnastiek in vwo 5, een module godsdienst in vwo 6 en verder extra uren Engels waarin het IB-examen in het vak Engels wordt voorbereid. Daarnaast schrijven en presenteren de leerlingen hun profielwerkstuk in het Engels, volgen zij EIO-colleges ter voorbereiding van EIO-excursies naar Ieper en het Europees Parlement in Brussel en gaan zij op internationale stage. Verder volgen zij een verrijkt TTO-activiteiten programma, zoals interactief Engels theater, bezoeken aan University Colleges in Nederland, volgen zij gastcolleges en gaan zij op excursie.
  15. Doen ze voor het vak Engels gewoon Nederlands vwo-eindexamen? Jazeker, maar daarnaast volgen de leerlingen het IB English A: Language and Literature programma dat een internationaal erkend certificaat oplevert.
  16. Wat is het verschil tussen de wijze waarop het vak Engels wordt aangeboden in de onderbouw en in de bovenbouw? De eerste drie jaar zijn voornamelijk op taalverwerving gericht volgens het model van moedertaalverwerving. In de bovenbouw ligt de nadruk binnen het IB-programma op diverse vormen van mondeling en schriftelijk taalgebruik en het bestuderen van Angelsaksische literatuur en cultuur.
  17. Krijgen leerlingen voor TTO-deelname een certificaat?Ja, een erkende TTO-school mag de TTO-leerlingen een certificaat dat door het Europees Platform is ontwikkeld uitreiken aan het einde van de onderbouwen en aan het einde van de bovenbouw. Daarnaast leggen de leerlingen aan het einde van de onderbouw het internationaal erkende Cambridge Checkpoints examen af in de vakken: English, Mathematics en Science (Biology, Physics & Chemistry). Dit examen wordt ook aan leeftijdgenoten op Engelse middelbare scholen afgenomen. Het internationaal erkende IB English A: Language and Literature examen wordt in klas 6 afgenomen.
  18. Moet je tweetalig zijn opgevoed, of heel goed in Engels zijn om aan het TTO deel te nemen? Nee, het niveau Engels waarmee de leerlingen binnenkomen is niet belangrijk; maar je moet wel bereid zijn om tijdens de TTO-lessen en TTO-activiteiten Engels te spreken. En het kost je wel wat extra inspanning, zeker in het begin.
  19. Wat is belangrijk om toegelaten te worden?Op het Lyceum zijn dat: een vwo-advies, een goede motivatie, een goede werkhouding en doorzettingsvermogen. Ook een ‘bilingual attitude’ (dus de bereidheid om altijd Engels te spreken tijdens TTO-lessen of activiteiten) is essentieel. Vul ook het intake-formulier in.
  20. Hoe onderzoekt de school dat? Allereerst bieden we proeflessen aan. Als je er vier gevolgd hebt, is er alleen nog een mondeling intake-gesprek (en een ingevuld intake-formulier) nodig. Als je geen proeflessen hebt gevolgd, doe je een schriftelijke intake.
  21. Hoeveel kinderen kunnen er geplaatst worden in het TTO? In een TTO-brugklas worden er net zoveel leerlingen geplaatst als in de gewone havo/vwo brugklas.
  22. En als er nou meer aanmeldingen zijn dan plaatsen? Dan vindt toelating plaats in volgorde van geschiktheid, op grond van het advies van de basisschool, de Cito-toets en de uitslagen van de intake. Bij gelijke geschiktheid geeft de datum van inschrijving de doorslag.
  23. Is TTO in Nederland populair? Sinds de start in 1992 is het aantal scholen met TTO enorm gegroeid. Op dit moment bieden circa 112 scholen in Nederland TTO aan.
  24. Hoe staat de Inspectie tegenover deze ontwikkeling? De Inspectie staat er van harte achter en juicht de ontwikkelingen toe.
  25. Hoe weet je of de kwaliteit van het TTO-programma goed is? Het Europees Platform, dat het TTO in Nederland stimuleert en coördineert, heeft de eisen in de zogenaamde standaard   ontwikkeld. Aan deze eisen moeten alle TTO-scholen voldoen. In april 2009 heeft de visitatiecommissie onderzoek gedaan naar het TTO op het Lyceum en de TTO-opleiding van klas 1 tot en met 3 voldoet ruimschoots aan de eisen. Wij zijn een erkende TTO junior school. In het schooljaar 2011-2012 heeft het Lyceum ook de erkenning voor de TTO-bovenbouw verkregen: we zijn een erkende senior TTO school.
  26. Hebben de scholen met TTO contact met elkaar? Ja, ze zijn verenigd in het landelijk TTO netwerk waarin ze ervaringen uitwisselen en van elkaars deskundigheid gebruik maken. Daarnaast maakt het Lyceum ook deel uit van een regionaal IB netwerk.
  27. Doen alle scholen met TTO dan precies hetzelfde? Nee, scholen hebben, binnen de kwaliteitseisen van het Europees Platform, ook de vrijheid om zelf keuzes te maken. Ze hoeven bijvoorbeeld niet allemaal precies dezelfde vakken in het Engels aan te bieden, als ze maar wel binnen de exacte, zaakvakken en creatieve vakken ten minste één vak in het Engels aanbieden.
  28. Welke opleiding krijgen de TTO-docenten? Alle TTO-docenten zijn opgeleid door de Radboud universiteit voor het gebruik van Classroom English. Daarnaast worden zij opgeleid voor het Cambridge Proficiency certificaat. Dat examen heeft een near-native niveau. Ook volgen zij zeer regelmatig cursussen in Groot-Brittannië.
  29. Zijn er ook ‘native speakers’ op school? Op dit moment even niet, maar we streven ernaar weer drie native speakers (zoals voorheen) aan te stellen.
  30. Is dat per definitie Brits Engels? Nee, dat hoeft niet per se- native speakers mogen ook uit Canada, de V.S., Schotland e.d. komen.
  31. Heeft al dat Engels geen nadelige gevolgen voor het Nederlands van de leerlingen in het TTO? Nee, het Nederlands is en blijft hun moedertaal; er zijn geen negatieve gevolgen geconstateerd voor de beheersing van het Nederlands van leerlingen in het TTO. Hierover is onderzoek gedaan aan de Radboud universiteit van Nijmegen door Ineke Huibregtse. De uitkomsten in haar proefschrift zijn geruststellend en in de praktijk worden ze onderschreven.
  32. Hoe zijn de eindexamenresultaten van leerlingen in het TTO? Deze resultaten zijn al jaren goed. Ook slagen steeds alle leerlingen, die daarvoor opgaan, voor hun IB.
  33. Worden er bij de lessen ook Engelstalige schoolboeken gebruikt? Jazeker, de meeste boeken komen uit Engeland, maar bij sommige vakken is de Nederlandse methode speciaal voor het TTO-onderwijs in het Engels op de markt gebracht. Veelal is bij de ontwikkeling daarvan een native speaker betrokken.
  34. Wordt er bij de vakken ook nog specifiek aandacht besteed aan internationale zaken? Ja, Europese en internationale oriëntatie maakt deel uit van het TTO-programma. Dat betekent dat deze bijvoorbeeld in de vakken History, Geography, Social Science en Religious Education in het lesprogramma is opgenomen. Ook vindt deze oriëntatie plaats in het verrijkingsprogramma. In de bovenbouw worden er speciale EIO-collega’s gegeven ter voorbereiding van EIO-excursies.
  35. Wat hoort er nog meer bij TTO, naast de lessen in het Engels? Een uitgebreid TTO-programma. Op het Lyceum voeren de leerlingen van klas 1 & 2 dit jaar een Engels toneelstuk op, volgen de leerlingen gastcolleges, doen mee aan een cricket wedstrijd, bezoeken Engelse toneel voorstellingen, nemen deel aan een internationale klassenuitwisseling in klas 2, geven de leerlingen uit klas 2 les aan de leerlingen van groep acht tijdens de Dag van de Talen en doen leerlingen mee aan de Speaking Contest in klas 2 & 3, Debating in de bovenbouw   en een internationale stage in klas 5. Dit is slechts een greep uit de vele activiteiten die plaats vinden in het TTO-onderwijs.
  36. Is het TTO ook te combineren met het gymnasium? Jazeker, op het Lyceum kun je het tweetalig atheneum of tweetalig gymnasium volgen. Op veel scholen met TTO is geen gymnasiumopleiding. Het TTO wordt dan ook wel eens het moderne gymnasium genoemd. Op het Lyceum kunnen leerlingen het klassieke gymnasium met het ‘moderne gymnasium’ combineren.
  37. Is dat niet veel te zwaar voor leerlingen? De praktijk tot nu toe wijst uit, dat het heel erg meevalt. Gemotiveerde, intelligente kinderen kunnen heel veel, zeker als ze er plezier in hebben.
  38. Is het TTO niet vooral voor zgn. stuudjes, die het liefst de hele dag met hun neus in de boeken zitten? Nee, zeker niet. Alle leerlingen met een vwo-advies, die open staan voor de wereld om hen heen en een uitdaging aandurven zijn welkom.
  39. Zijn ouders ook betrokken bij de ontwikkelingen van het TTO? Jazeker, de school heeft een TTO-klankbordgroep ingesteld met ouders van TTO-leerlingen en TTO-leerlingen uit de bovenbouw. Deze groep overlegt geregeld met de teamleider TTO over alles wat met de opleiding te maken heeft.
  40. Moeten ouders extra betalen voor het TTO?TTO-onderwijs is echter voor elk kind toegankelijk, ook als ouders de extra TTO- ouderbijdrage niet kunnen betalen. Daarvoor heeft de school een sociaalfonds.Ja, er wordt een extra TTO-ouderbijdrage geheven, want de extra TTO-activiteiten, de extra lessen, extra leermiddelen en materialen, excursies, internationale klassenuitwisseling, de TTO-scholing van de docenten en extra internationale examens voor de leerlingen, de kosten van het lidmaatschap van het EP en IBO worden niet door het rijk vergoed. TTO-onderwijs is echter voor elk kind toegankelijk, ook als ouders de extra TTO-ouderbijdrage niet kunnen betalen. Daarvoor heeft de school een sociaal fonds.
  41. Zijn er nog andere bronnen van inkomsten? Ja, er zijn subsidiemogelijkheden bij buitenlandse scholing voor de docenten. Ook heeft de school extra subsidies van het Europees Platform ontvangen voor de startkosten van TTO i.v.m. de hoge kosten van de scholing van de docenten.
  42. Hoe kan ik nog meer te weten komen over het tweetalig vwo op het Lyceum? Kom naar onze open dag en speciale TTO-voorlichtingsavond en volg de proeflessen. En raadpleeg onze website voor het TTO-nieuws.
  43. Meer vragen? Maak gerust een afspraak via het contactformulier.